Bij nacht en ontij.

Een waargebeurd verhaal in de zeventiende eeuw, of niet

Enkele wazige schimmen leken te zweven door de nacht, geen mens zou zich in dit gebied met deze mist naar buiten wagen. Zeker niet nu de Schout naarstig op zoek was naar een bende nachtrovers die de vorige week bij een boer in Voerendaal zijn hele hebben en houden hadden gestolen. Er werd zelfs over gesproken dat er torture was toegepast om de boer zijn geld af te troggelen. Natuurlijk werden de verhalen flink aangedikt. Want nog steeds was niet duidelijk hoe die gasten binnen waren gekomen en men verdacht de knecht van de boer, die na zijn verhaal te hebben gedaan plotseling van de aardbodem was verdwenen. Wellicht vliegend op hun bokken en was het de bende van de dode hand wel geweest. De koude rillingen waren zichtbaar in het landschap. Plotseling klonk er een vloek en een hoop gespetter… Een van de schimmen had niet opgepast was te water geraakt. Als de situatie niet zo ernstig was zou je er nog om kunnen lachen. Maar nee, er zou een bezoek gebracht worden aan een chirurgijn, ene Kerkhofs of zoiets. De Bokkenrijders waren vertrokken vanaf de Rosakapel in Zitterd, en hadden al de nodige kilometers langs de grens gelopen. Het was donker bij het huis in ‘s Hertogenrade waar de chirurgijn woonde. En stil, zeer stil. Wat ze niet wisten was dat alleen de meid aanwezig was en een knecht, die in de stal zijn roes lag uit te slapen na een avondje stappen, want de dokter was naar een bevalling in Hulsberg en zou pas de dag erop terugkomen. Nadat met enig geweld een van de ramen geforceerd was klommen de bendeleden naar binnen. Een paar minuten later stond de meid bibberend in haar nachtgewaad in de keuken. Binnen de kortste keren werd het hele huis doorzocht, een rijke buit was verwacht, maar omdat de dokter er niet was er geen geld. Wel dekens en linnengoed. dat kon men goed gebruiken, de inhoud van de voorraadkast werd geplunderd, potten en pannen verdwenen, en een tijd later was de bende vertrokken. De meid bibberend op de keukenvloer achterlatend. De chirurgijn was op de hoogte van deze overval, maar keek heel verbaast toen hij bij terugkomst de Oostenrijkse soldaten samen met de Schout in zijn woning aantrof…
Het verhaal is niet gebaseerd op feiten en de gebruikte figuren zijn ook niet echt, of toch wel, ik weet het niet

bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek

De scheersalon

Terwijl ik net een hele discussie lees over de gemeente Heerlen en het aldaar leegstaande nieuwe Maankwartier en de verdere leegstand in de stad, waar iedereen een mening over heeft, realiseer ik me dat ik ook alweer spullen heb gekocht op internet… Ik scheer me iedere dag en de laatste tijd met wat irritatie van de huid. Dan lees je je wat in en komt tot de ontdekking dat de echte barberschop geen goedkope supermarktartikelen verkoopt maar adviseert om wat duurdere, maar wel betere scheerzeep te kopen met de reden, de beste manier van aanbrengen en een begeleidend filmpje erbij. De bestaande scheerkwast was toch aan vervanging toe dus ook daar wat info over opgevraagd. Geen shop in de stad meer te vinden deze artikelen wel verkoopt, of zeer beperkt. Dus dan toch maar op internet bestelt. Geen zeurderige verkopers die je wat anders willen verkopen dan je wil hebben. En als het komt, goedkoper dan in de winkel, gratis thuis bezorgt en met een bedankbriefje erbij. Dat lukte me ook bij de slager, ik wilde afgelopen vrijdag wat varkenswangetjes kopen bij een gerenommeerde slager in het centrum van Heerlen. Nee meneer dat hebben we niet, dat kunnen we wel bestellen (met een levertijd tot na het weekend). Dan ben ik sneller op internet, vandaag kopen, morgen thuis… Maar genoeg daarover, morgen bomen we verder, of niet. Misschien verzin ik wel een waargebeurd verhaal…

bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek

Provinciale spanning in Nijkerk

bVision & Photography

Het ‘recht toe, recht aan’ trafohuisje deze week is gespot door Morgaine van Morgaine’s Passions en ligt in Nijkerk aan de Julianastraat, Morgaine had hierbij het volgende verhaal:
Hoi Sjoerd, ik was dit jaar weer even een aantal weken aan het oppassen bij mijn ouders thuis. Voorheen woonden zij in Amersfoort, maar ze zijn enige tijd geleden verhuisd, naar een kleiner huis in Nijkerk! Dit jaar was voor mij de eerste keer dat ik daar op de kat ging passen, terwijl Picasso mee was naar Drachten, met mijn Liefste mee. En zo, ging mijn fiets mee naar Nijkerk en was ik vrij om Nijkerk en omstreken te leren kennen per fiets vooral en ik vond zowaar, 1 huisje die mijn ogen open deden sperren… Ik ben er dus voor om gefietst ergens even, omdat ik het in de auto zag op de heen weg. De Julianastraat als ik het goed onthouden heb, en, helaas, tegen de zon in…

bVision & Photography

Daarbij vroeg ze zich af hoe dat nou zat met die provinciale stroom. Ze was daar niet mee bekend. In de beginjaren van de E-distributie in Nederland waren het vooral de grotere steden die begonnen met het maken en leveren van stroom in hun stad en vaak nog de omstreken. Later wilde natuurlijk iedereen stroom en werden provinciale elektriciteitsbedrijven opgericht, waar meestal ook de provincies en deelnemende gemeenten de meeste aandelen in hadden. Het bedrijf was verantwoordelijk voor de elektriciteitsopwekking en de distributie in de gemeenten die geen gemeentelijk elektriciteitsbedrijf hadden. Landelijk was alleen de hoofdstroomopwekking geregeld. (150 kV en hoger).

bVision & Photography

We vonden in Nederland o.a. de volgende PEB’s (bron: wikipedia)

  • Elektriciteitsbedrijf voor Groningen en Drenthe (EGD) (tot 1967: PEB Groningen en N.V. Laagspanningsnetten)
  • Provinciaal Elektriciteitsbedrijf Friesland (PEB Friesland)
  • N.V. Electriciteitsmaatschappij IJsselcentrale (IJC)
  • N.V. Provinciale Gelderse Elektriciteits-Maatschappij (PGEM)
  • Provinciale Utrechtse Elektriciteits Maatschappij N.V. (PUEM)
  • Provinciaal en Gemeentelijk Utrechts Stroomleveringsbedrijf (PEGUS, leverde elektriciteit aan PUEM en het Utrechtse GEB)
  • Provinciaal Elektriciteitsbedrijf van Noord-Holland (PEN)
  • N.V. Provinciale Zeeuwsche Electriciteits-Maatschappij (PZEM)
  • N.V. Provinciale Noord-Brabantse Electriciteits Maatschappij (PNEM)
  • N.V. Provinciale Limburgse Elektriciteits-Maatschappij (PLEM)
Verder waren er ook nog particuliere maatschappijen die leverde aan de landelijke net (zoals o.a. DSM in Limburg). In verband met een verwachte Europese wetgeving werden de PEB’s later verkocht en ontstonden maatschappijen zoals NUON, Essent, Eneco etc.. Ook werd de distributie gescheiden van de productie van stroom.

bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek

Lomax

bVision & Photography

Soms kom je in het wild, in dit geval op de parkeerplaats van Cranenbroek in Landgraaf wel eens wat tegen. In dit geval een aanwinst voor mijn virtuele garage. Niet omdat hij zo mooi is, maar eerder omdat hij zo zeldzaam is. De Lomax was oorspronkelijk een ontwikkeling van Nigel Whall zo rond 1980. Whall was fabrikant van polyester onderdelen en wilde met een op een Citroen 2CV gebaseerde carrosserie zijn producten onder de aandacht brengen. Daarna was hij autofabrikant, want tijdens de beurs bleek dat er veel aandacht en vraag was voor dit modelletje.

bVision & Photography

Er waren twee uitvoeringen, een driewieler variant en een vierwieler variant. Je kon ze gemonteerd kopen of als bouwpakket. Op de foto’s een vierwieler variant, met geen kunststof maar met een aluminium body. Overigens stond Lomax voor Low cost, Maximum fun… Ook in Nederland werden deze op de Lowmax gebaseerde modellen geproduceerd. De volgende merken zijn daaruit voortgekomen. De “Le Patron”, de Burton, de Voglietta en de Cygnus. Zo zijn heel wat Eendjes om het leven gekomen en omgebouwd tot Kit-Car

bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek

Als je haar maar goed zit

Red is so my color!

Afgelopen woensdag was de eerste keer dat mijn dochter met Jeslynn naar de kapper ging. En zonder tegenspartelen, geen huilbuien, nee, gewoon naar de kapper. En met zo’n foto is verder commentaar toch overbodig…

bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek

Geleenbeek -14- De molens en Kasteel Terborgh

bVision & Photography

Vandaag voorlopig de laatste aflevering van de Geleenbeek Het weer zakt in en de mooie foto’s worden automatisch ook minder nu de herfst is ingetreden en de bomen bijna kaal zijn. In het voorjaar gaan we daarom weer verder richting Geleen. Maar vandaag gaan we richting kasteel Terborgh. Na de Mulderplas en de daar gelegen Muldermolen stroomt de Geleenbeek eerst onder de stationsstraat door. Een mooie visvijver ligt rechts naast de Geleenbeek, maar wij gaan links over het zwarte pad richting Heisterbrug. Daar vonden we vroeger twee molens, de Heisterbrugger oliemolen (1566) op de linkeroever en de Heisterbrugger korenmolen(1848) op de rechteroever. In 1863 brandde de oliemolen uit en werd niet meer hersteld. In 1939 werd het stuwrecht van de Heisterbruggermolen en de Borgermolen afgekocht. Daarna werd de beek verlegd naar de andere zijde van de korenmolen. het gebouw van de Heisterbrugger korenmolen is een rijksmonument.

bVision & Photography

We gaan verder met de Geleenbeek met een kleine maar… De beek heeft hier niet meer zijn oorspronkelijke loop, maar wij doen alsof en gaan verder naar de Borgermolen destijds gelegen op de rechteroever van de Geleenbeek de molen stamt uit 1500 en is een van de mooiste molens langs de oever van de Geleenbeek. Twee verdiepingen en een schilddak was destijds niet gebruikelijk en de molens vind je dan ook terug op veel schilderijen die er in de loop van zijn bestaan van zijn gemaakt. Het was een korenmolen die tot in het midden van de jaren dertig in bedrijf geweest. De molen was toen reeds zodanig vervallen dat herstel als molen niet lonend was. Naast de molen, destijds op de linkeroever van de Geleenbeek, vinden we kasteel Terborgh ook wel Huis Schinnen genaamd.

bVision & Photography

Weinigen weten dat ook hier oorspronkelijk een motte lag met daarop een burcht (Burgus), gebouwd door de Romeinen. De Motte (een soort terp) was destijds wel nodig in dit drassige Geleenbeekdal. wanneer we later in de geschiedenis kijken staat hier een kasteel (1285). Het kasteel dankt zijn echte bekendheid echter aan de Bokkenrijders. Net zoals in Kasteel Hoensbroek en Kasteel Amstenrade werd op kasteel Terborgh recht gesproken (of afgedwongen) en diende de kastelen meteen als gevangenis voor dit stelletje onverlaten. Voor de deur van het kasteel staat een hardstenen kruisbeeld met de inscriptie “Salvo Falclas Domine Schinenses” , ofwel zorg voor de veiligheid van de inwoners van Schinnen. Dat was ook wel nodig want de grootste concentratie aan Bokkenrijders vonden we in Wolfhagen, een buurtschap aan de andere kant in Schinnen. Na dit uitstapje gaan we verder langs de Geleenbeek die nu aan de andere kant van het kasteel richting Oude Kerk stroomt waar we de volgende keer starten met een nieuwe serie over de Geleenbeek zo ergens rond Maart-April 2020.

bVision & Photography

colofon

Deze teksten zijn niet gemaakt op basis van een uitgebreid historisch onderzoek, maar zo als ik de loop van de geschiedenis zie. Beschouw dit dus niet als een stuk met historische waarde maar zoals de oneliner van mijn blog. De naakte waarheid met een korreltje zout!.

Andere afleveringen

  1. De oorsprong in Benzenrade
  2. Auberge de Rousch
  3. Weltermolen
  4. Geleenhof
  5. Eyckholt – Eikendermolen
  6. Kasteel Terworm
  7. Prickenis
  8. De motte van Ten Esschen
  9. Kasteel Rivieren
  10. De Oliemolen en de Brommelermolen
  11. De RWZI Hoensbroek
  12. De Kathager Molen
  13. De Mulderplas
  14. Kasteel Terborgh
bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek

Murals Heerlen – The Art of Jaune(3)

Heerlen staat bij de pers bekend als de muralhoofdstad van Nederland. De gemeente voert bewust beleid waarbij street art en urban art vormen alle ruimte krijgen. Ik probeer als inwoner van de gemeente Heerlen vele van deze murals te fotograferen en in de belangstelling te brengen:
Kent u ze nog, deze harde werkers. Nu ja met een knipoog bekeken dan. De maker van al deze werkers is Jaune, een Belgische kunstenaar uit Brussel. Hij maakt de onzichtbare werkman zichtbaar. Maar er zijn meer van deze onzichtbare mensen zoals de schoonmakers, de verpleegster in een ziekenhuis. Alles met uniforme werkkleding verliest zijn gezicht. Jaune probeert deze beroepen op een humoristische wijze in beeld te brengen.

bVision & Photography

bVision.nl een Parkstad Limburg blog uit Hoensbroek