Matthijs Ponts, uit Hoensbroek, wordt gezien als een van de hoofdmannen van de Bokkenrijders, althans volgens de schepenbanken. Maar veel keuzes waren er in die tijd niet meer. De rijke grondbezitters leefden in rijkdom en de arme knechten hadden niets en de dagloners nog minder. De vilder was het laagste in rang. Vilders waren mensen die o.a. Kadavers ruimden na ziektes en andere doosoorzaken. En nee het ging niet goed met de mensen uit die tijd, plunderende soldaten, Eagyptenaren (zigeuners), en de arme lui die zich daarbij aansloten vormden de hoofdmoot van de meeste benden. Vroeger was echt niet alles beter. Door de heersende armoe kon men kiezen tussen doodgaan of “lenen” van anderen. De anderen waren de rijke kerken, grondbezitters en de boeren. Het was een ongeregeld zootje dat uit stelen ging. Mannen, vrouwen in mannenkleren en kinderen, tenminste wat we nu kinderen noemen. Destijds was het gebruikelijk dat kinderen van twaalf jaar zelf de kost moesten zien te verdienen. Het gespuis wist wel wie wat te makken had en waar wat te halen viel. Zo viel de bende van Matthijs Ponts, samen met de bende van Geerlingh Daniels en enkele lieden uit Nuth en de slotenmakers Meels uit Merkelbeek in 1738 de kapelanie van Hoenbroek binnen, De kerken van Nuth, Amstenrade, Brunssum werden ook het slachtoffer van deze bende. De ellende wordt erger als er van oktober 1739 een zes maanden durende ongekend zware winter heerst. Het vee was niet meer heilig en werd vaak ter plaatse al geslacht. Af en toe viel er een dode, meestal door verzet tegen de overval. Verkrachtingen tijdens een overval kwam ook voor. In april 1743 viel het doek voor de bende van Mattijs Ponts. Hij wordt op 10 april gearresteerd en kan de toegepaste tortuur niet aan, bekent meer dan 20 overvallen en noemt alle namen van zijn bendeleden. Die werden ook allen ter dood veroordeelt, de complicen uit Hoenbroek vonden hun einde op de Treebeekse heide, in mijn achtertuin dus, De twee uit Merkelbeek een week later, de bende van Schinnen vanuit kasteel Terborgh op de Danikerberg. De complicen uit Nuth vinden de dood aan de galg bij Kathagen.
Natuurlijk valt dit niet goed te praten, maar om nou iedereen meteen maar tot de galg te veroordelen gaat ook te ver.

14 Comments

  1. In die tijd waren de rangen en standen nog duidelijker verdeeld.
    De bende ging flink te keer, hij slaat wel snel door Mattijs Ponts.
    Toen was men nog niet tegen de doodstraf. Hans

    logbankje
  2. Mildere straffen zullen in die tijd waarschijnlijk niet geholpen hebben omdat de nood bij de mensen zo hoog was. Er staat in je verhaal 1 jaartal, 1938, ik denk dat dat 1738 moet zijn. Vreemd eigenlijk dat dat soort dingen in je achtertuin is gebeurd zoveel jaar geleden.

    Love As always
    Di Mario

  3. Goede morgen Sjoerd. Nee vroeger was zeker niet alles beter. en de straffen waren niet mild. Ik vrees dat velen onder die tortuur maar van alles zeiden om met rust te worden gelaten, dus er zullen vast ook onschuldigen genoemd zijn die als ‘nevenschade’ ook maar gelijk werden opgehangen. Ach in de tijd van de ketterverbrandingen zei men ook de God de zijnen er wel uit zou pikken om toch in de hemel op te nemen. Het is misschien een interessante periode geweest, maar ja een Chinese vervloeking zegt dan ook : “Moge u in interessante tijden leven” Laat mij dan maar in een enigszins normale of misschien zelfs saaie tijd leven .
    Ik wens je een fijne dinsdag toe.

Reageren mag, stay safe!

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.